Eerste stappen naar definitieve oplossing voor geneesmiddelentekorten

Om geneesmiddelentekorten tegen te gaan worden er extra voorraden van geneesmiddelen opgebouwd. Hiermee wordt naar verwachting 85 procent van de tijdelijke geneesmiddeltekorten opgevangen. Maar er gaat nog meer gebeuren. Zo gaat er ook onderzoek plaatsvinden naar magistrale bereidingen en de haalbaarheid van eventuele Nederlandse productielocaties. Een overzicht.

Geneesmiddelentekorten
Geneesmiddelentekorten zijn al geruime tijd een probleem. Het aanleggen van een zogenaamde ‘ijzeren voorraad’ van 5 maanden zorgt ervoor dat er voor alle geneesmiddelen een minimale voorraad beschikbaar is. De minister wil deze voorraadverplichting voor alle geneesmiddelen invoeren. Het aanleggen van de voorraad kost geld, maar levert ook winst op doordat apothekers en groothandels bij tekorten minder tijd kwijt zijn met het zoeken naar alternatieve geneesmiddelen. Ook hoeven er geen duurdere vervangende geneesmiddelen te worden ingezet. De opbouw van de ijzeren voorraad gebeurt in fases en zal gemiddeld twee jaar duren. Sommige geneesmiddelen worden bijvoorbeeld maar eens in de zoveel tijd geproduceerd.

De extra voorraden worden aangelegd bij firma’s en groothandels. Het aanleggen van de voorraden start in 2020 en kost rond de 25 miljoen euro. De partijen bepalen gezamenlijk met welke geneesmiddelen het best kan worden begonnen.

Om de tekorten structureel aan te pakken is ook een Europese aanpak van belang. Europa is in toenemende mate afhankelijk geworden doordat de productie van (grondstoffen voor) geneesmiddelen op steeds minder plekken plaatsvindt, in landen buiten Europa. De minister is daarom met andere Europese lidstaten in gesprek om deze productie weer meer terug naar Europa te halen.

Afspraken en toezicht
De minister gaat met firma’s, groothandels, apothekers en zorgverzekeraars in gesprek over de financiering van de voorraden. Het is de bedoeling dat deze partijen gaan samenwerken en gezamenlijk verantwoordelijk zijn voor het tegengaan van geneesmiddelentekorten. Zo worden er afspraken gemaakt om te voorkomen dat geneesmiddelen onnodig moeten worden vernietigd. Ook willen de partijen de vraag naar geneesmiddelen beter gaan voorspellen om vraag en aanbod optimaal op elkaar af te stemmen. De afspraken voor het aanleggen van extra voorraad worden vastgelegd in een beleidsregel waarop de Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ) gaat toezien. Waar nodig kan IGJ dan passende maatregelen treffen.

Onderzoek magistrale bereidingen en Nederlandse productielocaties
Maar er wordt hard gewerkt aan meer oplossingen. Er gaat bijvoorbeeld onderzoek gedaan worden naar het bevorderen van magistrale bereidingen, maar ook naar de mogelijkheden en kansen om productielocaties voor geneesmiddelen naar Nederland te halen. In door de Tweede Kamer aangenomen moties wordt de regering opgeroepen om in overleg te treden met apothekers en zorgverzekeraars om te onderzoeken hoe kennisdeling over magistraal bereiden het best kan worden bevorderd. Daarnaast is Nederland te afhankelijk geworden van landen buiten Europa als het gaat om productie van geneesmiddelen.

Bij een geneesmiddeltekort is een bepaald geregistreerd geneesmiddel (tijdelijk) niet of onvoldoende beschikbaar. Geneesmiddelentekorten komen steeds vaker voor. In 2018 waren 769 geneesmiddelen niet beschikbaar. In 2017 waren dit nog ruim 730 geneesmiddelen.

Zorgverzekeraars mogen via het preferentiebeleid per werkzame stof 1 geneesmiddel aanwijzen dat zij vergoeden. Als dit middel niet aanwezig is, mag de apotheker geen ander middel meegeven, tenzij de zorgverzekeraar hier toestemming voor geeft. 77% van de apothekers geeft aan dat patiënten regelmatig moeten terugkomen vanwege een leveringsprobleem met een preferent middel. Per maand moeten apothekers bij 580.000 voorschriften op zoek naar een alternatief, blijkt uit de Monitor niet leverbare preferente middelen van de Stichting Farmaceutische Kengetallen (SFK). In veel gevallen is een ander merk wel beschikbaar. De patiënt krijgt dan echter wel een andere verpakking, bijsluiter of een andere kleur medicatie. Dit is niet bevorderlijk voor de therapietrouw en kan leiden tot irritatie bij de patiënt.

Vragen en antwoorden over medicijntekorten kun je hier vinden.

1
Hulp nodig?
Hoi! Ik help je graag. Je kunt met mij whatsappen via deze knop. Let op: Deze functie is bedoeld voor communicatie tussen een websitebezoeker en de redactie. Dit kan zowel een zorgprofessional als een patiënt zijn. Echter, er wordt geen medische informatie of advies gegeven.

Met vriendelijke groet,
Sander Brouwer
GGZ Verpleegkundig Specialist
Redactie Kennisblog
Powered by